Długi za jazdę bez biletu w autobusie lub pociągu – jak je sprawdzić i uniknąć komornika

Witam, pisze z prośbą o pomoc. Posiadam dług za nie zapłacone mandaty MPK. Chciałabym starać się o rozłożenie zadłużenia na raty jednak nie wiem gdzie się w tym celu udać. Wiem ze dług widnieje w BIK gdyż nie mogę dostać pożyczki. Proszę o poradę gdzie powinnam się udać w tej sprawie. Dodam że są to zadłużenia z przed kilku lat. W MPK dowiedziałam się że zajmuje się tym długiem windykacja.

Powyższy list to klasyczny przykład sytuacji, w której znalazło się tysiące Polaków. Stary, zapomniany mandat nagle blokuje dostęp do finansowania i staje się realnym problemem. Ten wyczerpujący, analityczny przewodnik zdekonstruuje ten problem i przedstawi konkretny, oparty na przepisach plan działania, który pozwoli Ci świadomie podejść do problemu. Który jest z reguły znacznie mniejszy, niż mogłoby się wydawać.

Błąd nr 1: Twojego długu nie ma w BIK. Gdzie w takim razie go szukać?

Dzień dobry. Zacznijmy od tego, że zadłużenie wobec MPK czy PKP nie widnieje w BIK. Zatem została Pani wprowadzona w błąd lub pomyliła BIK i BIG. To całkiem różne bazy. BIK zajmuje się gromadzeniem wpisów wyłącznie związanych z zobowiązaniami wobec banków, SKOK-ów i od niedawna również parabanków. Żadna inna instytucja, która nie prowadzi działalności pożyczkowej nie ma możliwości korzystania z BIK w takiej formie, aby dodawać do bazy BIK swoje informacje.

BIK nie jest bowiem czarną listą dłużników.

Za taką powszechnie uważa się BIG. A raczej BIG-i, gdyż tych w kraju mamy kilka. I tam jak najbardziej Pani wpisy mogą być umieszczone. A skoro wie Pani, iż są one przyczyną odmowy pożyczki, to można nie tyle domniemywać, co mieć pewność, że została Pani wpisana do BIG.

Długi za jazdę bez biletu. Jak „opłata dodatkowa” staje się problemem z windykatorem?

Historia długu za mandat jest zazwyczaj taka sama i warto ją zrozumieć, by wiedzieć, na jakim etapie jest Twój problem.

Od wezwania do zapłaty do wpisu na „czarną listę” dłużników

Wszystko zaczyna się od wystawienia przez kontrolera „opłaty dodatkowej” (to oficjalna nazwa mandatu za brak biletu). Jeśli jej nie opłacisz, przewoźnik wysyła wezwania do zapłaty. Zgodnie z Ustawą o udostępnianiu informacji gospodarczych, jeśli dług wynosi co najmniej 200 zł, jest wymagalny od 30 dni, a Ty otrzymałeś ostrzeżenie o zamiarze wpisu, wierzyciel ma pełne prawo umieścić Twoje dane w Biurze Informacji Gospodarczej (BIG).

Sprzedaż długu. Kto jest teraz Twoim wierzycielem – MPK czy firma windykacyjna?

Przewoźnicy miejscy często sprzedają pakiety starych długów wyspecjalizowanym firmom windykacyjnym. To dlatego w MPK usłyszałaś, „że zajmuje się tym długiem windykacja”. Oznacza to, że Twoim nowym wierzycielem jest teraz fundusz sekurytyzacyjny lub firma windykacyjna, która kupiła ten dług, i to z nią musisz prowadzić wszelkie rozmowy.

[UWAGA EKSPERTA]: Twój dług za jazdę bez biletu nie zostanie kupiony przez gigantów rynku. Tego typu wierzytelnościami zajmują się gracze z zupełnie innego poziomu. Przykładem może być STATIMA, którą dokładnie opisaliśmy w specjalnym artykule. Jeśli windykuje Cię właśnie ta firma, sprawdź rozwiązanie dedykowane dla dłużników kancelarii STATIMA z Katowic.

Twoja najsilniejsza ochrona: Przedawnienie długu za mandat

Zanim wykonasz jakikolwiek ruch, musisz sprawdzić, czy Twój dług nie jest już przedawniony. W przypadku mandatów komunikacyjnych termin ten jest zaskakująco krótki.

Ile wynosi termin przedawnienia i co mówi prawo?

Zgodnie z art. 77 ust. 1 Ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. Prawo przewozowe, roszczenia z tytułu „opłaty dodatkowej” (mandatu za jazdę bez biletu) przedawniają się z upływem roku. Termin ten liczy się od dnia, w którym opłata powinna być uiszczona.

Uwaga na pułapkę. Co może „odnowić” Twój stary dług?

Przedawnienie oznacza, że wierzyciel nie może skutecznie dochodzić zapłaty przed sądem. Jednak uwaga! Każde Twoje działanie, które można zinterpretować jako „uznanie długu”, przerywa bieg przedawnienia i termin zaczyna biec od nowa. Takim działaniem jest na przykład złożenie wniosku o rozłożenie długu na raty lub wpłata nawet symbolicznej kwoty. Dlatego, zanim skontaktujesz się z wierzycielem, musisz mieć 100% pewności, na jakim etapie jest Twój dług.

Plan działania krok po kroku. Jak sprawdzić i rozwiązać problem?

Co w takiej sytuacji zrobić? Skoro MPK nie jest specjalnie pomocne mówiąc enigmatycznie, że sprawą zajmuje się windykacja, dobrze byłoby uporządkować to po swojemu.

Krok 1: Zweryfikuj swój status w BIG (KRD, ERIF, BIG InfoMonitor)

Aby sprawdzić swoje niezapłacone długi widniejące na czarnych listach należy pobrać raport z BIG. Dziś cały proces odbywa się online.

1. Wejdź na strony głównych biur: Krajowego Rejestru Długów (KRD.pl), ERIF.pl oraz BIG.pl (BIG InfoMonitor).
2. W każdym z serwisów załóż darmowe konto dla konsumenta. Proces wymaga weryfikacji tożsamości, zazwyczaj przez e-dowód lub przelew weryfikacyjny.
3. Po zalogowaniu pobierz raport o sobie. Raz na 6 miesięcy masz prawo do bezpłatnego raportu ustawowego w każdym z tych biur.

Po pobraniu raportów z trzech najważniejszych Biur Informacji Gospodarczej będzie widziała Pani jak na dłoni:

• czy dług jest przedawniony (sprawdzając datę wymagalności),
• czy któryś z wierzycieli uzyskał nakaz zapłaty i grozi Pani komornik,
• ile wynosi zadłużenie (kwota główna plus odsetki),
• kto jest aktualnym wierzycielem (czy wciąż MPK, czy już firma windykacyjna).

Krok 2: Wybierz strategię negocjacji

Takie informacje to podstawa do tego, aby skierować się do wierzyciela w sprawie negocjacji spłaty w ratach. Twoja pozycja negocjacyjna zależy od statusu przedawnienia długu.

„Dług jest przedawniony, ale wciąż widnieje w BIG”. Co teraz?

Proszę pamiętać, iż przedawnienie długu nie oznacza, że dług przestał istnieć. I nie jest to podstawą do żądania wykreślenia z BIG. Zasadą BIG jest to, iż obowiązek usunięcia wpisów z BIG spada na wierzyciela dopiero po spłacie zadłużenia przez dłużnika. W innym przypadku wykreślenie negatywnego wpisu z BIG jest wyłącznie dobrą wolą tego, który dłużnika na czarną listę wpisał. Nawet, gdy długi za jazdę bez biletu zdążyły się przedawnić.

[KOMENTARZ EKSPERTA]: Dlatego właśnie w przypadku długu przedawnionego, Twoją „kartą przetargową” jest obietnica dobrowolnej spłaty (np. części kapitału) w zamian za pisemne zobowiązanie wierzyciela do natychmiastowego usunięcia wpisu po otrzymaniu środków.